Krzysztof Turzański - Sława Umińska-Kajdan

2026-02-18

Duże emocje, trudne rozmowy…

Spotkania z mieszkańcami dotyczące tematów budzących emocje nigdy do łatwych nie należą. I merytoryka oraz konkret często są przysłaniane przez emocje i krzyki. Na spotkaniu byli urzędnicy odpowiedzialni za konkretne obszary, posiadający wiedze i doświadczenie – ci sami ludzie, którzy pracowali tutaj za czasów poprzedniego prezydenta, więc mający spojrzenie także szersze, obejmujące zmiany zachodzące na przestrzeni czasu. Mogą udzielić informacji o ile faktycznie kogoś interesuje stan faktyczny. Opierają się na przepisach, mogą wskazać przyczynę swoich decyzji, mogą opisać zachodzące zmiany i procesy – a także przyczyny i konsekwencje decyzji zapadających czasami całymi latami. 

Nie zawsze udało się im odpowiadać na pytania – za dużo było emocji. Jednak kiedy opadały emocje – pojawiały się konkretne pytania i konkretne odpowiedzi i wyjaśnienia.

Założenia, sposoby powstawania planów przedstawiła naczelnik Joanna Bańkowska wraz z planistami – wskazując tereny, przeznaczenie działek na mapach i przyczyny zastosowania takich a nie innych przepisów. Merytoryczna i konkretna dyskusja toczyła się tutaj w kwestii terenów przy Kopcu Wyzwolenia.

Dobrze przedstawiona została kwestia planu dla terenów po kopalni Andaluzja – tutaj naczelnik Stanisław Jarząbek w przystępny sposób wyjaśnił różnicę między decyzją rekultywacyjną a składowaniem i magazynowaniem odpadów. Na konkretnym przykładzie rekultywacji terenów Węglokoksu prowadzonej przez ZGK Eko. W dodatku z porównaniem i odniesieniem do terenów przy Konarskiego, gdzie dzieje się to zupełnie inaczej. To była chyba najlepsza część tego spotkania.

Niestety czasami emocje biorą górę i fakty przestają mieć znaczenie. Niestety Prezydent Miasta nie może kazać wykonywać czynności funkcjonariuszom policji – ona nie podlega Prezydentowi, czego część osób nie chciała i nie przyjęła do wiadomości. Policja to służba podległa Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji, a nie prezydentowi miasta. Prezydent nie może kazać komendantowi działać, nie może szantażować policji (co proponowano) – Prezydent może jedynie poruszać się w ramach określonych przez prawo.

Tutaj również (w temacie terenów przy Konarskiego) miasto składało zawiadomienia – uważane przez prokuraturę, ignorowane przez WIOŚ, wnioski odrzucane i nie realizowane przez marszałka. Niestety, to wszystko są organy nie podlegające miastu. Akurat determinacja naczelnika Stanisława Jarząbka jest znana – to między innymi jego upór i działania doprowadziły do skazania winnych składowania nielegalnych odpadów w Mauserach przy ul. Konarskiego. Wreszcie też konsekwentnie prowadzone działania pozwoliły nam pozyskać środki i podjąć działania w celu ich usunięcia – co wydarzy się w tym roku. Ale możemy zrobić tylko to co możliwe w ramach obowiązującego prawa. I to konsekwentnie jest realizowane.

Ten wątek – nie związany bezpośrednio z planami zagospodarowania przestrzennego – zdominował dyskusję. Powrócił także temat spalarni odpadów, ale przedstawiciele MPEC właściwie nie mogli odpowiedzieć na pytania, bo nie zostali dopuszczeni do głosu. Poruszono także kwestię ołowicy.

Jeśli ktoś miał jakieś konkretne pytania i chciał się czegoś szczegółowego dowiedzieć – najlepszą okazją były jednak indywidualne rozmowy. Po części ogólnej, która trwała dwie godziny – planiści, naczelnicy, prezydent – pozostali do dyspozycji mieszkańców. Ta część dyskusji była pozbawiona niepotrzebnych emocji  i można się było skupić na konkretnych kwestiach.

Czy to spotkanie miało sens? I tak, i nie. Na pewno dla części osób była to okazja do wyrażenia swojego niezadowolenia, zastrzeżeń i pretensji.  To ma swoje znaczenie. Z perspektywy osób zainteresowanych szczegółami – raczej był to czas zmarnowany. Znacznie lepszym rozwiązaniem byłaby dla nich indywidualna rozmowa i uzyskanie szczegółowych informacji i odpowiedzi na pytania bezpośrednio od planistów czy naczelników.

Z perspektywy urzędników – zwłaszcza planistów – spotkanie również nie miało sensu, bo większa część dyskusji nie dotyczyła ich pracy, tylko nielegalnej działalności mafii śmieciowej na terenach Konarskiego i rozgrywała się na dużych emocjach. A ponieważ to urzędnicy, a nie politycy – do takiej formuły raczej nie przywykli.

Dla nas to element pracy i formuła, którą znamy. Spotkania dotyczące problemowych spraw w szerokim gronie – z reguły wyglądają podobnie. Dla mnie osobiście nie było zaskoczeń ani na plus, ani na minus. Niestety, z takich spotkań niewiele wynika.

W kwestii planów zagospodarowania zwykle mam bezpośredni kontakt z właścicielami działek, którzy składają wnioski do planu, którzy mają swoje oczekiwania, założenia i problemy do rozwiązania. W tych rozmowach staramy się znajdywać rozwiązania, szukać możliwych kompromisów lub przynajmniej wyjaśniać sytuację i nakreślać możliwości dalszego działania. Takie rozmowy są łatwiejsze ze względu na skupienie się na pojedynczych kwestiach i szczegółowych problemach dotyczących konkretnych działek.  To przynosi zwykle lepsze efekty.

Teraz jest etap zmiany istniejących planów – ale przepisy się zmieniły i prace planistyczne dopiero się zaczną. Przed nami przygotowanie tzw. Planu Ogólnego, a później planów szczegółowych dla całego miasta. To tak jakby rozpoczęcie całego procesu od nowa. Okazji do dyskusji, sporów i problemów do rozstrzygnięcia na pewno nie zabraknie.

.

.

PS. Formuła spotkania wzbudziła zastrzeżenia. Podczas spotkania w sprawie planu zagospodarowania na Józefce –  mieszkańcy nie chcieli prezentacji, od której zaczęliśmy i przedstawienia założeń – zrobiła się z tego awantura, bo mieszkańcy woleli zacząć od przedstawienia swojego stanowiska i pytań. Stąd pomysł rozpoczęcia od przedstawienia pytań, wątpliwości i zastrzeżeń zanim głos zabiorą urzędnicy.
Także na spotkaniu w Józefce pojawiła się propozycja równego ustawienia do dyskusji – stąd pomysł stołu, żeby usiąść razem i porozmawiać. Oba pomysły się nie sprawdziły w tym wypadku.
Jak się okazuje – nie ma dobrych, uniwersalnych rozwiązań. Postaramy się wyciągnąć wnioski – następnym razem zaproponujemy inną formułę, z konkretnym programem rozpisanym na zaproszeniu, żeby każdy wiedział czego i w jakiej kolejności się spodziewać. O ile oczywiście uda nam się wszystkich zaakceptować takie ramy programowe.